Eskişehir Lokantacılar ve Kasaplar Esnaf Odası Başkanı Murat Arnik, vergi ve SGK borcu bulunan esnafın da belirli şartlarla Hazine faiz destekli esnaf kefalet kredilerinden yararlanabileceğini açıkladı. Arnik, lokanta ve kasap esnafının 1,5 milyon liraya kadar işletme kredisi kullanabileceğini belirtirken, krediye erişimde yaşanan teminat ve plasman sorunlarına da dikkat çekti.

Eskişehir Lokantacılar ve Kasaplar Esnaf Odası (ESLOK) Başkanı Murat Arnik, Resmî Gazete’de yayımlanan 11648 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında esnaf kefalet kredilerinde yapılan düzenlemeyi değerlendirdi. Düzenlemenin özellikle vergi, SGK veya Bağ-Kur borcu nedeniyle krediye erişmekte zorlanan esnaf açısından önemli bir adım olduğunu belirten Arnik, esnafın finansmana ulaşamaması nedeniyle daha ağır borçlanma koşullarına sürüklendiğini söyledi. “Esnaf tefecilerin eline düşmekten kurtuldu” Arnik, geçmiş dönemde vergi ve SGK borcu bulunan birçok esnafın banka ve kredi kooperatiflerinin kapısından geri çevrildiğini belirterek, yeni düzenlemenin bu açıdan önemli bir rahatlama sağladığını ifade etti. Arnik, “Esnafımız borcu olduğu için krediye ulaşamıyor, krediye ulaşamadığı için de borcunu çeviremiyordu. Banka kapısı kapanınca lokanta, kasap ve yeme-içme esnafımız kayıt dışı borçlanmaya yöneliyor; tefecilerin eline düşme tehlikesiyle karşı karşıya kalıyor veya yüksek komisyonlar ve yüzde 45’e yaklaşan faiz oranlarıyla borç batağına saplanıyordu. Bu karar, esnafımızı o karanlık çıkmazdan kurtaracak önemli bir adımdır” dedi. Borçlu esnafa iki ayrı kredi seçeneği Düzenleme kapsamında borçlu esnaf için iki farklı kredi yönteminin bulunduğunu aktaran Arnik, ilk seçenekte kredi tutarının azami yüzde 25’lik bölümünün banka tarafından doğrudan vergi dairesi veya SGK hesabına aktarılabileceğini söyledi. Bu kapsamda yapılacak ödemenin bir yıl içerisinde toplam 300 bin lirayı aşamayacağını belirten Arnik, söz konusu bölümde Hazine faiz desteğinin yüzde 25 olarak uygulanacağını ifade etti. Borç kapatma yöntemini kullanmayan esnafın ise güncel oranlarla yüzde 24 yıllık finansman maliyeti üzerinden kredi kullanabileceğini kaydeden Arnik, “Vergi ve SGK borcu bulunmayan veya yapılandırmasını düzenli sürdüren esnafımız yüzde 20, yapılandırılmamış borcu bulunan esnafımız ise yüzde 24 yıllık finansman maliyetiyle kredi kullanabilecek” dedi. “Borçlu esnafa yüzde 24, borçsuz esnafa yüzde 20 adil değil” Faiz oranları arasındaki dört puanlık farkın ödeme güçlüğü yaşayan esnaf açısından ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini belirten Arnik, bunun adil olmadığını savundu. Arnik, “Ödeme güçlüğü yaşayan borçlu esnafın omzuna dört puan daha yük bindirilmesi adil değildir. Bu fark geçici kalmalı ve kaldırılmalıdır” ifadelerini kullandı. Faiz maliyetlerinin esnaf üzerindeki baskısına da dikkat çeken Arnik, “Faizin dinen haram kabul edildiği bir toplumda esnaf ve sanatkârımız hâlâ yüzde 24 ile yüksek faiz yükü altında finansmana ulaşmaya çalışıyor. Esnaf ve sanatkârımız faiz kıskacından bir türlü kurtulamıyor” diye konuştu. Lokanta ve kasap esnafına 1,5 milyon liraya kadar kredi Arnik, güncel sistemde işletme kredilerinin kooperatifin risk grubu ve banka değerlendirmesine göre 1 milyon 500 bin liraya kadar kullandırılabildiğini belirtti. Kredilerde azami vadenin 48 ay olduğunu aktaran Arnik, işyeri, makine ve teçhizat yatırımlarında ise üst limitin 3 milyon 500 bin liraya kadar çıkabildiğini söyledi. Ancak söz konusu rakamların her esnaf için otomatik olarak kullanılabilecek bir hak anlamına gelmediğini vurgulayan Arnik, kredi miktarlarının kooperatif ve banka değerlendirmelerine göre belirlendiğini ifade etti. “Kira, elektrik, stopaj ve KDV esnafı bunalttı” Lokanta ve kasap esnafının artan girdi maliyetleri altında ayakta kalmaya çalıştığını belirten Arnik, kira, elektrik, doğalgaz, stopaj, KDV, personel ücretleri ve sosyal güvenlik primlerinin işletmeler üzerinde ciddi bir yük oluşturduğunu söyledi. Arnik, “Bütün bu yüklerin üzerine yüksek finansman maliyeti de eklenince işletmelerimiz ayakta kalma mücadelesi veriyor” dedi. Esnafın kredi talebinin tüketim amacı taşımadığını da vurgulayan Arnik, “Esnafımız krediyi; tenceresini kaynatmak, kirasını ve faturalarını ödemek, çalışanının maaşını verebilmek için istiyor. Finansmana ulaşamayan lokanta ve kasap esnafı kepenk kapatma noktasına sürükleniyor. Esnafa verilen kredi tüketim değil; üretim, istihdam ve şehir ekonomisine yatırımdır” ifadelerini kullandı. “Eskişehir’e plasman desteği artırılmalı” Esnaf kefalet kooperatiflerinde yaşanan plasman ve teminat sorunlarına da dikkat çeken Arnik, Eskişehir’de açıklanan 1,5 milyon liralık kredi limitinin her esnaf tarafından fiilen kullanılmasının mümkün olmadığını savundu. Kooperatiflerde takip sayısının artmasının kredi süreçlerini zorlaştırdığını belirten Arnik, bazı başvurularda gayrimenkul ipoteğinin yanı sıra bir veya iki kefil talep edildiğini, bunun da esnafın krediye erişimini güçleştirdiğini söyledi. Arnik, “Esnaf ve sanatkârımız her şeye rağmen plasman kredisinin tamamına asla ulaşamıyor. Esnaf kefalet kooperatiflerinde üç aylık kredi sıraları sona ermeli. Esnafın finansman ihtiyacı, müracaat tarihinden itibaren en geç 15-20 gün içinde karşılanmalıdır” çağrısında bulundu. Başvurularda istenen teminatların da yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirten Arnik, “Bir taraftan kredi yolu açılırken diğer taraftan karşılanması güç teminatlarla bu yol yeniden kapatılmamalıdır. Halkbank şubeleri ile Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri başvuruları şeffaf, eşit ve hızlı biçimde sonuçlandırmalıdır” dedi. “Bu bir borç affı değil, nefes borusudur” Yeni düzenlemenin bir borç affı olmadığının altını çizen Arnik, uygulamanın finansmana erişemediği için zor durumda kalan esnafa önemli bir fırsat sunduğunu söyledi. Arnik, “Bu düzenleme borçları silmiyor ve her başvurunun onaylanacağı anlamına gelmiyor. Ancak finansmana erişemediği için batış noktasına sürüklenen esnafa yeniden nefes alma imkânı sunuyor. Bütün eksiklerine rağmen yapılan çalışma değerlidir” diye konuştu. Yetkililere de çağrıda bulunan Arnik, lokanta, kasap ve yeme-içme sektöründe faaliyet gösteren esnafın sorunlarının sahada görülmesi ve kalıcı çözümlerin hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi. “ESLOK olarak uygulamanın takipçisi olacağız” ESLOK olarak düzenlemenin Eskişehir’deki uygulamasını yakından takip edeceklerini belirten Arnik, üyelerin doğru bilgilendirilmesi ve kredi başvurularının eşit şartlarda değerlendirilmesi için mücadele edeceklerini söyledi. Arnik açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Lokantanın ocağının, kasabın tezgâhının açık kalması; üretimin, istihdamın ve Eskişehir ekonomisinin korunması demektir. Esnaf ve sanatkârımızın finansmana adil ve hızlı biçimde ulaşması için mücadelemizi kararlılıkla sürdüreceğiz.”